Hoeveel stroom verbruikt een airco? Kosten per jaar berekend

Een airco koelt snel, maar hoeveel stroom kost dat eigenlijk? Het antwoord hangt af van het type toestel, hoe lang je het gebruikt en wat het energielabel zegt. In dit artikel rekenen we door wat een airco jou per jaar kost aan elektriciteit — en hoe je die rekening zo laag mogelijk houdt.

Hoeveel kWh verbruikt een airco per jaar?

Het jaarverbruik van een airco verschilt sterk per situatie. Een kleine split-unit van 2,5 kW koelvermogen voor één slaapkamer vraagt veel minder stroom dan een krachtige unit die een open woonkamer koelt. De sleutelwaarden om te begrijpen zijn het opgenomen elektrisch vermogen en het aantal draaiuren per jaar.

Richtgetallen voor een gemiddeld huishouden in Nederland (indicaties 2026):

Type gebruik	Draaiuren/jaar (schatting)	Opgenomen vermogen	Verbruik per jaar
Kleine slaapkamersplit (2,5 kW)	200–400 uur	±0,65 kW	130–260 kWh
Woonkamersplit (3,5 kW)	300–500 uur	±0,90 kW	270–450 kWh
Krachtige unit (5 kW)	400–600 uur	±1,30 kW	520–780 kWh
Multi-split (3 binnenunits)	400–700 uur	±2,00 kW	800–1.400 kWh

Het opgenomen elektrisch vermogen is niet gelijk aan het koelvermogen. Een invertergestuurde split-airco met SEER 8 die 3,5 kW koude produceert, verbruikt daarvoor slechts circa 0,44–0,90 kW aan stroom, afhankelijk van de buitentemperatuur. Dat is de magie van een warmtepomp-cycle: je verplaatst warmte in plaats van hem te maken.

Wat kost dat in euro's?

Met een variabele stroomprijs van grofweg €0,28–€0,34 per kWh (indicatie 2026, afhankelijk van je leverancier en contract) lopen de jaarkosten voor koelen uiteen:

• Kleine slaapkamersplit: €36–€88 per jaar
• Woonkamersplit 3,5 kW: €76–€153 per jaar
• Krachtige unit 5 kW: €146–€265 per jaar
• Multi-split (3 binnenunits): €224–€476 per jaar

Ter vergelijking: een elektrische ventilator trekt 30–80 W maar koelt nauwelijks, terwijl een split-airco een kamer echt aangenaam maakt. Relatief gezien is de airco kosten-per-graad-verlichting een stuk efficiënter dan de meeste mensen verwachten.

Houd er rekening mee dat de installatiekosten van een airco los staan van het stroomverbruik. Die investering verdien je over de jaren terug via comfort — en, als je de unit ook voor verwarming inzet, via een lagere gasrekening.

SEER en SCOP lezen op het energielabel

Op het Europese energielabel van elke split-airco staan twee coëfficiënten die direct bepalen hoe zuinig het toestel is:

• SEER (Seasonal Energy Efficiency Ratio) — de seizoensgemiddelde efficiëntie in koelmodus. Hoe hoger, hoe minder stroom per kWh koude.
• SCOP (Seasonal Coefficient of Performance) — hetzelfde principe, maar dan voor verwarmingsmodus.

Een SEER van 6,5 betekent dat de airco voor elke kWh stroom 6,5 kWh koude levert. Een SEER van 8,5 levert dus 31% meer koude met dezelfde hoeveelheid stroom.

Onderstaande tabel hanteert de klassegrenzen van EU-Verordening 626/2011 (het A+/A++/A+++-systeem dat nog steeds op veel toestellen staat; let op dat de EU het label in 2021 heeft herzien naar een A–G-schaal):

Energielabel (koelen, oud A+–systeem)	Minimale SEER	Opgenomen vermogen bij 3,5 kW koude
A+	5,60	±0,63 kW
A++	6,10	±0,57 kW
A+++	8,50	±0,41 kW

Het label hangt zichtbaar aan de buitenunit bij levering. Controleer bij vergelijking ook de gemeten SEER in testcondities die de fabrikant rapporteert — die kan hoger liggen dan de labeldrempel.

A++ vs A+++ over 10 jaar

Stel: je twijfelt tussen een A++-model (SEER 6,8) en een A+++-model (SEER 8,5), beide met 3,5 kW koelvermogen. Je draait de airco 400 uur per jaar en betaalt €0,31/kWh.

• A++: 3,5 / 6,8 × 400 = 206 kWh/jaar → €64/jaar
• A+++: 3,5 / 8,5 × 400 = 165 kWh/jaar → €51/jaar

Verschil: €13 per jaar, oftewel €130 over 10 jaar. Is het A+++-model minder dan €130 duurder in aanschaf? Dan is het de betere keuze op totaalkosten. Duurdere topmodellen zijn dat verschil er vaak al uit na 7–8 jaar.

Merk op dat SCOP eenzelfde rekensom kent voor verwarmingsmodus. Als je de airco ook 's winters als bijverwarming gebruikt (wat steeds meer mensen doen vanwege de lage stookkosten), loopt het voordeel van een hoge SCOP nog verder op. Meer hierover lees je in ons artikel over airco als verwarming.

Tips om het verbruik laag te houden

De efficiëntie op het label is een beginpunt. In de praktijk is je dagelijks gebruik minstens zo bepalend. Dit zijn de meest effectieve maatregelen:

• Stel de thermostaat niet te laag in. Elke graad lager kost circa 6–8% extra stroom. Zet de koeling op 24–26 °C in plaats van 20 °C — je lichaam ervaart het verschil met buiten al als verademing.
• Gebruik de timerfunctie. Laat de airco 30 minuten voor aankomst aanslaan in plaats van hem de hele dag te laten draaien. De meeste moderne toestellen hebben een app of weekprogramma.
• Houd filters schoon. Vervuilde filters kunnen het verbruik met 10–15% verhogen. Spoel de filters elke 4–6 weken even af onder de kraan. Meer over onderhoud lees je in ons artikel over airco-onderhoud.
• Sluit gordijnen en zonwering. Zonlicht door een raam is een enorme warmtebron. Externe zonwering (screens, luiken) houdt meer warmte buiten dan interne gordijnen.
• Ventileer 's nachts. Koele nachtlucht gratis binnenlaten vermindert de warmtelast overdag.
• Combineer met zonnepanelen. Een airco die overdag draait op eigen zonne-energie kost je netto weinig tot niets. Een installatie met zonnepanelen kan de stroomkosten van je airco grotendeels compenseren.
• Laat de unit jaarlijks onderhouden. Een goed onderhouden airco werkt efficiënter en gaat langer mee. Wij bieden een onderhoudscontract voor zowel airco's als warmtepompen.

Bekijk ook onze uitgebreide airconditioning-pagina voor een overzicht van de modellen die wij installeren, inclusief SEER-waarden per serie.

Koelen vs verwarmen: wat is zuiniger?

Veel split-airco's zijn reversibel: ze kunnen ook verwarmen. Dan werken ze als een lucht-lucht warmtepomp, met een SCOP van doorgaans 3,5–5,0. Dat betekent: voor elke kWh stroom lever je 3,5–5 kWh warmte.

Vergelijk dat met een cv-ketel op aardgas (rendement ±90%) of een elektrische kachel (rendement 100%). Bij een gasprijs van €1,10/m³ (indicatie 2026) en een warmtewaarde van 9,77 kWh/m³ kost een kWh warmte via gas circa €0,12. Via een airco met SCOP 4,0 en stroomprijs €0,31/kWh kost diezelfde kWh warmte €0,078 — circa 35% goedkoper dan gas bij deze prijsverhouding.

Koelen is per kWh thermisch effect bijna altijd zuiniger dan verwarmen, simpelweg omdat warmte van buiten naar binnen pompen gemakkelijker is dan warmte van buiten naar binnen trekken als het buiten koud is. De SEER ligt vrijwel altijd hoger dan de SCOP van hetzelfde toestel.

Modus	Typische efficiëntie	Kosten per kWh thermisch (€0,31/kWh stroom, indicatie 2026)
Koelen (SEER 7)	7 kWh koud per kWh stroom	±€0,044
Verwarmen (SCOP 4)	4 kWh warm per kWh stroom	±€0,078
Gasketel (90% eff.)	0,9 kWh warm per kWh gas	±€0,122 (bij €1,10/m³)

Dit verklaart waarom steeds meer huishoudens de split-airco niet alleen voor zomerse koeling inzetten, maar ook als bijverwarming in voor- en naseizoen. De combinatie met zonnepanelen maakt dat extra aantrekkelijk: op een zonnige najaarsdag verwarm je de woonkamer gratis op eigen stroom.

Wil je de stap naar volledige elektrische verwarming zetten? Dan is een lucht-water warmtepomp de logische volgende stap — die koppelt aan je radiatoren of vloerverwarming en heeft een SCOP van gemiddeld 3,5–4,5.