Hoeveel zonnepanelen heb ik nodig? De berekening uitgelegd

Hoeveel zonnepanelen heb je eigenlijk nodig? Het antwoord hangt af van je jaarverbruik, het dakoppervlak en wat je in de toekomst wilt doen met je energie. In dit artikel leggen wij de berekening stap voor stap uit, zodat jij een onderbouwde keuze maakt — en niet te weinig, maar ook niet onnodig veel panelen neerlegt.

Hoe bereken je het aantal panelen?

De basisformule is simpel: deel je jaarlijks elektriciteitsverbruik (in kWh) door de gemiddelde jaaropbrengst per paneel. Een modern paneel van 400 Wp levert in Nederland gemiddeld 350–400 kWh per jaar bij een dakrichting op het zuiden. Met een paar getallen kom je al een heel eind.

De formule ziet er zo uit:

• Stap 1: Zoek je jaarverbruik op via je energierekening of de slimme meter (in kWh).
• Stap 2: Deel dat getal door de verwachte opbrengst per paneel (350–400 kWh bij zuideroriëntatie).
• Stap 3: Houd rekening met omvormerverliezen (typisch 3–5%) en een kleine reservemarge.

Wil je weten welk type omvormer het best past bij jouw situatie? Lees dan ook ons artikel over het kiezen van de juiste omvormer voor zonnepanelen.

Gemiddeld verbruik van een Nederlands huishouden

Voordat je rekent, is het goed om te weten waar jouw verbruik staat ten opzichte van het landelijk gemiddelde. Het CBS en Netbeheer Nederland publiceren ieder jaar de referentiecijfers. Voor 2026 gelden de volgende richtlijnen:

Huishoudtype	Gemiddeld jaarverbruik
1-persoonshuishouden	ca. 1.800 – 2.200 kWh
2-persoonshuishouden	ca. 2.800 – 3.400 kWh
Gezin (3-4 personen)	ca. 3.500 – 4.500 kWh
Groot huishouden (5+)	ca. 5.000 – 6.500 kWh

Dit zijn verbruiken zonder warmtepomp of elektrische auto. Zodra je die toevoegt, loopt het verbruik aanzienlijk op — daar gaan wij hieronder op in.

Hoeveel panelen bij 3.000, 4.500 of 6.000 kWh?

Op basis van een paneel van 400 Wp met een jaaropbrengst van circa 375 kWh (zuidgericht, geen schaduw) geeft dat de volgende vuistregel:

Jaarverbruik	Aantal panelen (indicatie)	Vermogen (totaal)
3.000 kWh	8 – 9 panelen	ca. 3,2 – 3,6 kWp
4.500 kWh	12 – 13 panelen	ca. 4,8 – 5,2 kWp
6.000 kWh	16 – 17 panelen	ca. 6,4 – 6,8 kWp

Dit zijn startpunten, geen garanties. Een schouw aan huis geeft een nauwkeuriger beeld, omdat schaduwval, dakoppervlak en de specifieke paneelkeuze grote invloed hebben op de werkelijke opbrengst. Meer weten over de totale investering? Lees ons overzicht van zonnepanelenkosten in 2026.

Met een warmtepomp of laadpaal erbij

Steeds meer huishoudens combineren zonnepanelen met een warmtepomp of een laadpaal. Beide vergroten het elektriciteitsverbruik fors, en dat heeft direct gevolgen voor het aantal panelen dat je nodig hebt.

Warmtepomp

Een all-electric lucht-water warmtepomp verbruikt in een gemiddelde Nederlandse woning 3.000 – 5.000 kWh per jaar extra, afhankelijk van de isolatiegraad en het warmtevermogen. Bij een gezin dat al 3.500 kWh verbruikt, kan het totaal dus oplopen tot 7.000 – 8.500 kWh. Dat vraagt om een systeem van 19–23 panelen. Bekijk ook onze pagina over de combinatie van warmtepomp en zonnepanelen voor een volledig beeld van de synergie en terugverdientijd.

Laadpaal

Een elektrische auto die thuis laadt, verbruikt gemiddeld 2.000 – 4.000 kWh per jaar extra, afhankelijk van het aantal gereden kilometers. Met slim laden verplaats je het laadmoment naar de middag, wanneer je panelen op volle kracht draaien — zo stijgt je zelfverbruik en profiteer je maximaal van eigen opgewekte stroom. Meer hierover lees je in ons artikel over slim laden met laadpaal en zonnepanelen.

De invloed van dakoriëntatie

Niet ieder dak is gelijk. De opbrengst van een paneel verschilt aanzienlijk per dakvlak:

• Zuid (optimaal): 100% referentie-opbrengst — ca. 375 kWh/jaar per 400 Wp-paneel.
• Zuidoost / Zuidwest: 90–95% — nauwelijks verlies, uitstekend alternatief.
• Oost of West: 75–85% — opbrengst lager, maar spreiding over de dag soms gunstiger voor zelfverbruik.
• Noord: 50–65% — alleen zinvol als er geen ander dakvlak beschikbaar is.

Een oost-west-opstelling heeft bovendien als voordeel dat de piekproductie over de dag verspreid wordt: 's ochtends levert het oostdak, 's middags het westdak. Dit kan het zelfverbruik verhogen zonder thuisbatterij. Wij leggen dit uitgebreid uit in ons artikel over de oost-west-opstelling voor zonnepanelen.

Meer panelen nemen vanwege het einde van de salderingsregeling in 2027

Per 1 januari 2027 stopt de salderingsregeling definitief, in één keer — er is geen verdere jaarlijkse afbouw meer (wetswijziging 2025). Daarna ontvang je voor teruggeleverde stroom minimaal 50% van het kale leveringstarief, gegarandeerd tot en met 2030. Leveranciers mogen bovendien terugleverkosten in rekening brengen.

Dit verandert de rekening. Na 2027 is elke kilowattuur die je zelf verbruikt meer waard dan een kilowattuur die je teruglevert. Dat heeft twee gevolgen voor je panelenkeuze:

• Meer panelen: hoe groter het systeem, hoe meer je overdag direct zelf verbruikt — zeker in combinatie met een warmtepomp of laadpaal die je slim inplant op de productietijden.
• Thuisbatterij: een thuisbatterij slaat de overschotproductie op voor de avond, waardoor het zelfverbruik stijgt van typisch 30–35% naar 60–80%. Lees of dat financieel interessant is in ons artikel over de combinatie van thuisbatterij en zonnepanelen.

Wil je de volledige impact van de salderingsafschaffing begrijpen? Lees dan ook alles over de salderingsregeling 2027.

Wat als je dak te klein is?

Soms past het gewenste aantal panelen simpelweg niet op het beschikbare dakoppervlak. Een standaardpaneel van 400 Wp neemt inclusief montageruimte ongeveer 1,7 m² in beslag. Op een bruikbaar dakvlak van 20 m² passen daarmee circa 11–12 panelen.

Heb je minder ruimte dan je zou willen? Dan zijn er een paar opties:

• High-efficiency panelen: panelen van 430–450 Wp leveren meer vermogen per m², zodat je met minder panelen toch een groter systeem realiseert. Ze zijn duurder per stuk, maar de opbrengst per m² is hoger.
• Oost-west-verdeling: als je twee dakvlakken hebt, kun je beide benutten en zo meer totaalvermogen kwijt — ook al is de opbrengst per paneel iets lager.
• Verbruik verlagen: als uitbreiden niet lukt, loont het extra om een thuisbatterij te combineren met het kleinere systeem — zo haal je meer zelfverbruik uit de panelen die er wél liggen.
• Zakelijk of VvE: heb je een appartement of bedrijfspand? Dan gelden andere regels en mogelijkheden. Bekijk onze zakelijke opties of neem contact op voor maatwerk.

Op onze hoofdpagina over zonnepanelen lees je meer over de volledige aanpak: van eerste adviesgesprek tot installatie en oplevering.